در بازار خودروهای داخلی ایران، کوییک و شاهین ممکن است ذهن خریداران را مشغول کرده باشد. این دو خودرو، دو سر طیف محصولات سایپا را نمایندگی می‌کنند: یکی نماد آخرین نفس‌های پلتفرم قدیمی X200 ودیگری اولین تلاش جدی سایپا برای ساخت یک سدان مدرن و قابل رقابت با چینی های اقتصادی.در این مقاله ، هیچ نکته‌ای را از قلم نمی‌اندازیم.از تست‌های بلندمدت واقعی مالکان، مصرف سوخت در مسیرهای خاص ایران، رفتار خودرو در برف و باران، هزینه‌های واقعی ۵ سال مالکیت، مقایسه با رقبای مستقیم، تجربه رانندگی در ارتفاعات، جزئیات فنی موتورها، کیفیت مونتاژ در خطوط مختلف سایپا و در نهایت یک جمع‌بندی کاملاً شفاف و بدون تعارف.

تاریخچه کامل و فلسفه تولد دو خودرو

کوییک آخرین بازمانده خاندان پراید و تیبا است.داستان کوییک از سال ۱۳۹۴ شروع شد؛ زمانی که سایپا می‌دانست پراید هاچ‌بک (سایپا ۱۱۱) به زودی قربانی استانداردهای ۸۵گانه می‌شود. برای پر کردن جای خالی آن، دو راه وجود داشت: یا یک خودروی کاملاً جدید بسازند یا تیبا ۲ را فیس‌لیفت کنند. راه دوم انتخاب شد. 

کوییک در اسفند ۱۳۹۵ در نمایشگاه خودرو شیراز رونمایی شد و از تابستان ۱۳۹۶ تحویل مشتریان داده شد. نام «کوییک» از کلمه Quick به معنای چابک و سریع گرفته شده بود، اما در عمل فقط یک تیبا ۲ با سپرهای حجیم‌تر، رکاب‌های پلاستیکی، ریل سقف و رینگ ۱۴ اینچ آلومینیومی بود. 

تکامل کوییک در ۸ سال گذشته

• سال ۱۳۹۶–۱۳۹۷: کوییک معمولی و R (با رینگ)
• سال ۱۳۹۸: کوییک S (استاندارد ۸۵گانه)
• سال ۱۴۰۰: کوییک GX و GXR (با گیربکس بهبودیافته)
• سال ۱۴۰۳: کوییک S استاندارد ۱۴۰۳ (بدون کیسه هوا جانبی، اما با تغییرات جزئی) کوییک در واقع یک خودروی «کلاس B» با ظاهری کراس‌مانند است که هدف اصلی‌اش جذب جوانان، خانواده‌های کوچک و کسانی بود که نمی‌خواستند بیش از ۵۰۰ میلیون تومان هزینه کنند.

 شاهین  پروژه‌ای که قرار بود سایپا را نجات دهد

داستان شاهین خیلی طولانی‌تر و پرحاشیه‌تر است. پروژه SP100 از سال ۱۳۹۴ با بودجه حدود ۸۰۰ میلیارد تومان شروع شد. سایپا با شرکت آلمانی FEV برای طراحی شاسی و تعلیق، با شرکت کره‌ای Dymos برای گیربکس و با شرکت اتریشی AVL برای تنظیم موتور همکاری کرد. 

اولین بار سال ۱۳۹۷ با نام «رهام» رونمایی شد، اما به دلیل تحریم‌ها نام به «شاهین» تغییر کرد. قرار بود شاهین جایگزین معنوی سمند، پژو ۴۰۵، تندر ۹۰ و حتی دنا معمولی شود. 

تکامل شاهین تا آبان ۱۴۰۴: 

•  شاهین G دستی پایه
• سال۱۴۰۲: شاهین G اتوماتیک
• سال ۱۴۰۴: شاهین TU5 پلاس با موتور ۱۶ سوپاپ TU5+

شاهین اولین خودروی سایپا بعد از ۳۰ سال است که روی پلتفرمی کاملاً جدید (SP100) ساخته شده و نه بر پایه پراید یا تندر.

مقایسه ابعاد،وزن و کلاس خودرو

مشخصه	کوییک	شاهین
کلاس بدنه	هاچ بک کراس	سدان کامپکت
طول	۳.۹۸میلی متر	۴.۴۶۰میلی متر
عرض	۱.۶۸۸میلی متر	۱.۷۶۸میلی متر
ارتفاع	۱.۵۲۱میلی متر	۱.۴۹۱میلی متر
فاصله محوری	۲.۴۲۱میلی متر	۲.۶۵۰میلی متر
فاصله از زمین	۱۶۵میلی متر	۱۶۰میلی متر
حجم صندوق عقب	۲۲۵لیتر	۴۲۰لیتر
حجم باک	۴۱لیتر	۴۷لیتر
وزن خالص	۱.۱۱۵کیلو گرم	۱.۳۳۰کیلو گرم
توزیع وزن جلو/عقب	۶۰/۴۰	۴۲/۵۸

 

تفاوت ۲۳۸ میلی‌متری فاصله محوری یعنی شاهین در عقب فضای زانوی یک سدان کلاس D را ارائه می‌دهد. در عمل، شاهین هم‌سایز تارا، دنا پلاس توربو، آریزو ۵ و حتی سراتو مونتاژی قدیمی است.

فضای داخلی و راحتی سرنشینان

کوییک  فضای تنگ برای خانواده ایرانی

فضای جلو برای راننده و سرنشین جلو تا قد ۱۸۵ سانتی‌متر کاملاً راحت است همچنین فضای عقب  اگر دو نفر با قد متوسط (۱۷۰–۱۷۵) بنشینند، زانویشان به صندلی جلو نمی‌خورد، اما اگر راننده ۱۸۵ سانتی‌متر باشد و صندلی را کامل عقب بدهد، سرنشین عقب باید پاها را جمع کند. 

تحمل فضای سه نفر عقب  فقط در مسافرت کوتاه (تا ۱ ساعت) قابل تحمل است و صندوق برای خرید هفتگی خانواده ۳ نفره کافی است، اما برای مسافرت ۴ نفره باید باربند نصب کنید . 

ارگونومی فرمان کمی دور است، پدال‌ها نزدیک هستند که حالت بری را به راننده القا میکند.

شاهین  فضای واقعی یک سدان خانوادگی

فضای زانوی سرنشین عقب با قد ۱۸۸ سانتی‌متر پشت نشستن (صندلی راننده کامل عقب)  هنوز ۱۰ سانتی‌متر فضای زانو دارد که  سه نفر عقب کاملاً راحت، حتی در سفر ۹ ساعت به بالاهستند. 

 همچنین صندوق چهار چمدان ۲۸ اینچ  دو ساک دستی  کالسکه کودک به راحتی جا می گیرد ارگونومی صندلی راننده در نسخه‌های ۱۴۰۳ به بعد شش‌ جهت برقی است، فرمان دقیق‌تر و دسته دنده در جای بهتری قرار دارد.

موتور و قوای محرکه  تست‌های واقعی در مسیرهای ایران

موتور M15 کوییک همان موتور قدیمی با تغییرات جزئی

موتور ۱.۵ لیتری ۸ سوپاپ کوییک دقیقاً همان موتور تیبا است که فقط   ECUآن تغییر کرده. قدرت واقعی روی داینو حدود ۸۳–۸۵ اسب و گشتاور ۱۲۴–۱۲۶ نیوتن‌متر است. 

شتاب واقعی (با ۳ سرنشین و کولر): 

• . ۰–۱۰۰: ۱۴.۲–۱۴.۸ ثانیه
• . ۸۰–۱۲۰ (بین ۴ و ۵): حدود ۱۲–۱۳ ثانیه
• در جاده چالوس (سربالایی ۸–۱۲٪) با ۴ نفر و بار، دور موتور به ۴۵۰۰–۵۰۰۰ می‌رسد و سرعت به سختی به ۸۰ کیلومتر می‌رسد.
• موتور ME16 توربو شاهین تفاوت از زمین تا آسمان
• موتور ۱.۵ لیتری توربو شاهین با توربو Garrett و اینترکولر، قدرت واقعی حدود ۱۱۲–۱۱۷ اسب و گشتاور ۱۸۰–۱۸۸ نیوتن‌متر دارد.
• شتاب واقعی (با ۳ سرنشین و کولر):
• . ۰–۱۰۰: ۱۰.۸–۱۱.۳ ثانیه
• . ۸۰–۱۲۰ (بین ۵ و ۶): فقط ۶–۷ ثانیه

در همان سربالایی چالوس با ۴ نفر و بار، سرعت به راحتی به ۱۱۰–۱۲۰ کیلومتر می‌رسد و دور موتور زیر ۳۵۰۰ می‌ماند.

نکته مهم: شاهین پلاس در رانندگی آرام (بدون گاز ناگهانی) مصرفی نزدیک به ۸ لیتر دارد، اما اگر مدام از توربو استفاده کنید به ۱۰–۱۱ لیتر هم می‌رسد.

کیفیت سواری، تعلیق و رفتار در جاده 

کوییک

چه در سرعت های پایین و چه در سرعت های بالا تعلیق خشک و پر سر و صدا است به دلیل مونتاژ بی کیفیت همچنین در سرعت بالای  ۱۲۰ کیلومتر خودرو بشدت ناپایدار و صدای تعلیق بشدت بالا. در باران هم به دلیل لاستیک های باریک فابریک۱۸۵/۶۰R14 بشدت لغزنده و چسبندگی کم است.در برف هم به دلیل وزن کم و توزیع وزن بیشتر به جلو خودرو به راحتی لیز میخورد.

شاهین

تعلیق نرم‌تر، جذب بهتر دست‌انداز و پایداری نسبتا معقول در سرعت ۱۵۰ کیلومتر بر ساعت و همچنان چسبیده بودن بر زمین برخلاف کوییک و ساینا ، پایداری بهتر در برف و عایق بندی محکم تر.

در سرعت 150 همچنان چسبیده به زمین .

ایمنی  مهم‌ترین تفاوت

مشخصه	کوییک	شاهین
ستاره ایمنی ISQI	۲ستاره ایمنی	۴ستاره ایمنی
درصد فولاد پر استحکام	۴۵درصد	۶۶درصد
کیسه هوا	۲عدد	در نسخ پایه ۲/فول۴
ESP+HAS+TCS	ندارد	دارد
ترمز دیسکی عقب	ندارد	دارد

 

 امکانات رفاهی

مشخصه آپشن	کوییک	شاهین
نمایشگر لمسی	نسخه اتومات دارد	دارد
کروز کنترل	ندارد	دارد
سانروف برقی	ندارد	نسخ فول دستی و اتومات
ورود بدون کلید	نسخه اتومات دارد	دارد
تهویه اتومات	ندارد	دارد
سنسور نور و بارن	دارد	دارد
گرمکن/سردکن صندلی	ندارد	نسخ فول گرمکن جلو دارد
شارژر وایرلس	ندارد	ندارد
رادار نقطه کور	ندارد	ندارد

 

 

مشکلات رایج گزارش شده مالکان

کوییک

• داغ کردن گیربکس CVT در تابستان (۶۵٪)
• لرزش فرمان در سرعت ۱۰۰–۱۲۰ (۵۵٪)
• کیفیت پایین رنگ و خط‌وخش سریع (۷۰٪)

شاهین (شایع‌ترین مشکلات)

• کیفیت پایین رنگ (خدش زیاد) – ۷۵٪
• نفوذ گرد و غبار از درز درب‌ها – ۶۰٪
• تأخیر توربو در نسخه‌های ۱۴۰۲ – ۴۵٪

 مشکلات نرم‌افزاری ECU اولیه – ۳۵٪ (با آپدیت حل شد)

 نتیجه‌گیری نهایی

در نهایت، انتخاب بین کوییک و شاهین دقیقاً انتخاب بین «خودرواقتصادی» و «خودروی واقعی خانوادگی مدرن» است؛ اگر بودجه شما محدود به زیر ۶۵۰ میلیون تومان است، بیشتر مسیرهایتان شهری است، خانواده کوچک دارید و اولویت‌تان کمترین هزینه اولیه و نگهداری در کنار نقدشوندگی بالا است، کوییک همچنان یکی از منطقی‌ترین، کم‌استهلاک‌ترین و بی‌دردسرترین خودروهای بازار ایران باقی می‌ماند. اما اگر خانواده چهارپنج نفره دارید، مرتب در جاده هستید، ایمنی، فضای جادار، شتاب مناسب، امکانات رفاهی به‌روز و حفظ ارزش سرمایه برایتان اهمیت دارد و می‌توانید  تا ۹۸۰ میلیون تومان هزینه کنید، شاهین پلاس  بدون کوچک‌ترین تردیدی گزینه به‌مراتب برتر، آینده‌دارتر و رضایت‌بخش‌تر است؛ خودرویی که برای اولین بار در تاریخ سایپا واقعاً حس یک سدان مدرن و قابل اعتماد را به شما می‌دهد و تفاوت ۳۵۰–۴۵۰ میلیونی قیمتش در مقایسه با تجربه مالکیت ۵ سال آینده کاملاً توجیه ‌پذیر و حتی به‌نفع شماست. بنابراین اگر بودجه اجازه می‌دهد، شاهین بخرید و از رانندگی لذت ببرید؛ در غیر این صورت، کوییک همچنان انتخابی عاقلانه و کم‌ریسک خواهد بود.